Chương 72: Hồi thứ bảy
mươi hai

Cậy mình khỏe, Vượng
Phượng Thư kiêng nói ốm;

Ỷ thần thế, vợ Lai Vượng
cố ép duyên.

Uyên Ương khi ra khỏi
cửa ngách, mặt còn nóng, tim đập mạnh, cho đó là việc không ngờ, nghĩ bụng:
“Việc này quan trọng, nếu nói ra sẽ liên can đến việc gian dâm trộm cắp, quan
hệ đến mệnh người, không khỏi làm lụy tới kẻ khác. Vả chăng cũng chẳng dính
dáng gì đến mình thì hãy để bụng, không nên nói cho ai biết vội”. Uyên Ương về
trình Giả mẫu xong rồi đi nghỉ.

Từ đó, thường ban đêm
Uyên Ương không hay vào vườn mấy, nghĩ bụng: “Trong vườn còn xảy chuyện kỳ
quặc, huống chi các nơi”. Vì vậy chị ta cũng ít khi đi đâu.

Tư Kỳ từ thuở nhỏ vẫn ở
chung với người anh con nhà cô. Lúc đầu hai đứa nói đùa với nhau, hẹn hò sau
này không lấy được nhau thì đành ở vậy chứ không lấy ai nữa. Gần đây chúng đã
lớn, đến tuổi dậy thì, trai xinh gái đẹp, thỉnh thoảng Tư Kỳ về nhà, hai bên
đầu mày cuối mắt, tình cũ khôn khuây, nhưng không cách gì gần nhau được. Lại sợ
cha mẹ không bằng lòng, chúng liền nghĩ cách đút lót bọn bà già trong vườn, ngỏ
cửa gác đường, nhân lúc lộn xộn định lẻn vào giở cuộc. Lần đầu gặp gỡ tuy chửa
thành đôi, nhưng cũng đã chỉ non thề bể, tặng vật trao lời, chan chứa biết bao
tình tứ. Vụt gặp Uyên Ương đến, làm chúng sợ hãi phải rời nhau ra. Thằng nhỏ
liền rẽ hoa chen liễu theo phía cửa ngách lẻn mất.

Suốt đêm đó Tư Kỳ không
sao ngủ được, hối hận không kịp. Hôm sau đến gặp Uyên Ương, nét mặt khi đỏ khi
tái, ngượng ngùng khôn xiết, trong lòng thắc thỏm, chẳng thiết gì ăn uống, đứng
ngồi bâng khuâng. Qua hai hôm, không thấy động tĩnh, nó mới hơi yên lòng. Buổi
chiều hôm ấy, có một bà già đến khẽ bảo:

- Anh mày trốn đi ba,
bốn hôm nay không về nhà, hiện đương nhờ người đi tìm các nơi đấy.

Tư Kỳ nghe nói, vừa sốt
ruột, vừa tức vừa buồn, nghĩ bụng: “Nếu xảy việc gì thì liều cùng chết một chỗ
mới phải. Bọn con trai thật là bạc tình, đã chạy ngay trước rồi!” Cô ta càng
nghĩ càng tức. Hôm sau thấy trong mình khó chịu, không gượng được nữa, đành nằm
vật xuống, rồi lìm lịm đâm ra ốm.

Uyên Ương nghe thấy một
hầu nhỏ vô cớ bỏ trốn, Tư Kỳ ở trong vườn lại ốm nặng, sắp dời ra ngoài, đã
đoán ngay chúng nó sợ mình nói ra sẽ bị tội. Uyên Ương không đành lòng, liền
sang thăm Tư Kỳ, đuổi mọi người ra, rồi thề với Tư Kỳ:

- Tôi mà mách ai, xin
chết ngay lập tức. Em cứ yên tâm tĩnh dưỡng, đừng có hủy hoại thân mình!

Tư Kỳ níu lấy Uyên Ương
khóc

- Chị ơi! Từ lúc bé,
chúng ta đã gần gũi nhau, chị không hề coi em như người ngoài, em cũng không dám
khinh nhờn chị. Bây giờ em trót nhầm nhỡ, chị không mách ai, thì em coi chị như
mẹ đẻ! Từ nay trở đi, em sống ngày nào tức là nhờ chị ngày nấy. Em khỏi bệnh,
sẽ viết bài vị trường sinh của chị, ngày nào em cũng thắp hương cúng vái cầu
trời khấn phật phù hộ cho chị suốt đời được phúc thọ song toàn. Dù em có chết
đi, sẽ hóa kiếp lừa kiếp chó để đền ơn chị! Tục ngữ có câu: “Dựng rạp ngàn dặm,
nhưng không có tiệc nào không tan”. Vài ba năm sau, chúng ta cũng phải xa nhau,
mỗi người mỗi ngả. Câu tục ngữ lại nói: “Cánh bèo mặt nước lênh đênh, cũng khi
gặp gỡ nữa mình với ta”. Sau này được gặp nhau, em xin tìm cách đền ơn chị.

Tư Kỳ vừa nói vừa khóc.

Câu nói ấy làm Uyên Ương
xót xa cũng phải khóc lên, liền gật đầu nói:

- Chính là em tự tìm lấy
cái chết! Tôi hơi đâu để ý đến những chuyện ấy, đi ton hót hão làm hại tiếng
tăm của em. Vả chăng việc này tôi cũng không tiện mở miệng nói với người ngoài.
Em cứ yên tâm, nên cố gắng chữa chạy cho khỏi rồi giữ thân giữ phận đừng có làm
bậy nữa.

Tư Kỳ cứ nằm, gật đầu
luôn. Uyên Ương an ủi Tư Kỳ một lần nữa mới về.

Biết Giả Liễn đi vắng,
Phượng Thư mấy hôm nay có vẻ mệt nhọc, không được như trước, Uyên Ương tiện
đường đến hỏi thăm. Vừa vào tới sân, người gác cửa thứ hai trông thấy đứng dậy
mời vào, Uyên Ương vào nhà ngoài, gặp Bình Nhi từ trong đi ra. Trông thấy, Bình
Nhi khẽ cười nói:

- Mợ ấy vừa mới ăn một
tí cơm, đi nghỉ trưa rồi. Chị hãy vào đây chơi đã.

Uyên Ương nghe nói, theo
Bình Nhi sang buồng bên đông. A hoàn nhỏ pha trà. Uyên Ương khẽ hỏi:

- Mấy hôm nay mợ chị thế
nào? Dạo này tôi xem mợ ấy có vẻ uể oải lắm.

Bình Nhi nhân lúc vắng
người than thở:

- Không phải hôm nay mợ
ấy mới uể oải đâu! Trước đây một tháng đã như thế rồi, nhưng cứ giấu. Mấy hôm
nay bận việc, lại bị tức khí về những chuyện không đâu, nên bệnh trở lại. Hai
hôm nay ốm hơn trước, không gượng được nữa mới chịu “lòi đuôi” ra.

- Đã thế sao không mời
thầy thuốc chữa ngay đi?

- Chị ơi! Chị còn không
biết tính mợ ấy à? Nhiều khi nhìn thấy không đành lòng, tôi phải hỏi một câu
“mợ thấy trong người thế nào?” Mợ ấy gắt lên, bảo là tôi rủa mợ ấy, còn nói gì
đến việc mời thầy bốc nữa. Mặc dầu vậy, ngày nào mợ ấy cũng xét nét từng ly
từng tý, không tự biết mình phải giữ gìn sức khỏe!

- Nhưng cũng phải mời
thầy thuốc đến xem là bệnh gì cho mọi người được yên tâm.

- Cứ nói về bệnh, theo
tôi, không phải ốm đau xoàng đâu!

- Thế là bệnh gì?

Bình Nhi xích lại gần,
ghé vào tai Uyên Ương nói:

- Thấy kinh từ tháng
trước đến mãi tháng này vẫn rong, đầm đìa không sạch. Thế không phải là bệnh
nặng à?

- Úi chào! Theo chị nói
thì chả phải chứng “băng huyết” là gì?

Bình Nhi nhổ toẹt một
cái, lại khẽ cười nói:

- Con gái mà nói cái gì
thế? Chị cũng biết rủa người ta à?

Uyên Ương đỏ mặt lên,
lại khẽ cười nói:

- Thực ra tôi cũng không
biết thế nào là băng với không băng. Cô quên rồi ư? Chị tôi trước kia không
phải mắc bệnh ấy mà chết đấy à? Lúc đó tôi cũng không biết là bệnh gì, ngẫu
nhiên nghe thấy mẹ tôi nói chuyện với bà thông gia, tôi vẫn buồn, sau nghe rõ
ngành ngọn tôi mới hiểu được một vài phần.

- Chị nhớ chứ tôi quên
bẵng đi rồi.

Hai người đương nói
chuyện, thấy a hoàn nhỏ vào nói với Bình Nhi:

- Già Chu lại đến. Tôi
thưa với già ấy là mợ vừa mới đi nghỉ trưa. Già ấy lại sang bên bà Hai rồi.

Bình Nhi gật đầu, Uyên
Ương hỏi:

- Già Chu nào?

- Là người vẫn đi làm
mối cho nhà quan ấy. Vì có ông họ Tôn nào đến xin cầu hôn với nhà ta, nên mấy
hôm nay ngày nào già ấy cũng mang thiếp đến, làm cho người ta sinh phiền ra.

Nói chưa dứt lời, a hoàn
nhỏ chạy đến nói:

- Cậu Hai đã về đấy.

Giả Liễn vào đến cửa nhà
ngoài, Bình Nhi vội ra đón. Giả Liễn vào ngay buồng. Khi đến cửa, thấy Uyên
Ương ngồi ở trên giường. Giả Liễn đứng dừng lại, cười nói:

- Chị Uyên Ương, hôm nay
thực là rồng đến nhà tôm!

Uyên Ương cứ ngồi yên
cười nói:

- thăm cậu mợ đấy, nhưng
người thì đi vắng, người thì ngủ.

Giả Liễn cười nói:

- Chị vất vả quanh năm,
hầu hạ cụ. Tôi chưa đến thăm chị được, đâu dám phiền chị đến thăm chúng tôi!
May quá, tôi định đi tìm chị, nhưng vì mặc cái áo dài nóng lắm, nên về thay áo
lót rồi sẽ đi. Không ngờ ông trời run rủi tôi lại đỡ phải đi. Thế ra chị đã
ngồi đợi tôi ở đây rồi.

Hắn vừa nói vừa ngồi vào
ghế.

- Lại có việc gì đấy?

- Nhân có một việc tôi
quên mất, chắc chị còn nhớ thì phải. Năm ngoái trong ngày sinh nhật cụ, có một
hòa thượng ở ngoài dâng một quả phật thủ màu sáp ong. Vì cụ thích, nên bắt bày
ngay ra. Hôm nọ lại đến ngày sinh nhật cụ, tôi đem sổ ghi đồ cổ vẫn thấy có
biên cái ấy, nhưng bây giờ không biết bỏ ở đâu. Người coi phòng đồ cổ có nói
với tôi hai lần, chờ tôi hỏi đích xác để biên vào sổ. Vì thế tôi hỏi chị: giờ
cụ còn bày cái ấy nữa không? Hay là đã giao cho ai rồi?

- Cụ bày được mấy hôm
thì chán, đã giao cho mợ nhà rồi. Bây giờ cậu lại đi hỏi tôi. Tôi hãy còn nhớ
cả ngày tháng, chính tôi đã sai vợ bác Vương đưa sang kia. Nếu cậu quên, cứ hỏi
mợ nhà hay chị Bình sẽ rõ.

Bình Nhi đương lấy quần
áo, nghe vậy trả lời:

- Cái ấy đã giao sang
đây rồi, hiện để ở trên lầu. Mợ nhà đã sai người đến bảo, nhưng họ cứ lú lấp
không biên vào sổ. Việc không quan hệ gì mà cứ làm nhộn lên.

Giả Liễn cười nói:

- Nếu đã đưa cho mợ chị,
sao tôi không biết, chắc các người lại định lấp liếm đi chứ gì?

Bình Nhi nói:

- Mợ đã nói với cậu,
nhưng cậu còn định đem biếu người khác. Mợ không bằng lòng mới giữ lại được.
Nay chính cậu quên, còn bảo chúng tôi lấp liếm. Cái ấy có quí hóa gì. Những cái
quí bằng mười cũng chẳng cần lấp liếm nữa là cái không đáng một đồng.

Giả Liễn cúi đầu mỉm
cười, cố nhớ lại rồi vỗ tay nói:

- Bây giờ tôi cũng lẫn
rồi! Nói trước quên sau, làm người ta oán trách, thật kém trước nhiều quá.

Uyên Ương cười nói:

- Cũng không trách được
cậu, công việc bận rộn, lắm người nhiều điều, lại thêm mấy chén rượu vào thì
còn nhớ được cái gì nữa.

Uyên Ương đứng dậy định
đi. Giả Liễn nói:

- Chị hãy ngồi chơi, tôi
còn có một việc muốn nhờ chị.

Nói xong liền mắng a
hoàn nhỏ: “Sao không pha trà ngon lên đây? Phải lấy chén nắp sạch ra, pha thứ
trà người ta mới biếu hôm qua ấy”. Rồi nói với Uyên Ương:

- Mấy hôm nay lễ sinh
nhật cụ, có mấy nghìn lạng tiêu hết cả. Tiền tô ruộng, tô nhà các nơi đều đến
tháng chín mới thu được. Bây giờ tôi không còn món tiền nào nữa. Ngày mai lại
phải dâng lễ sang phủ Nam An, lại phải chuẩn bị lễ trùng dương(1) cho nguyên
phi, ngoài ra còn phải sửa lễ mừng, lễ viếng mấy nơi, ít ra cũng phải tiêu đến
hai, ba nghìn lạng, không thể chạy ngay một lúc được. Tục ngữ nói rất đúng:
“Nhờ người chẳng bằng nhờ mình”. Bất đắc dĩ tôi phải phiền đến chị, mong chị
xem có hòm đồ vàng bạc xưa nay cụ không để ý đến, thầm đưa cho tôi mang đi cầm
lấy độ vài nghìn lạng bạc để tiêu. Chừng trong nửa tháng thu được số tiền, tôi
sẽ chuộc giả, nhất định không để cho chị phải mang tiếng đâu.

(1). Tức mồng 9 tháng 9 âm lịch.

- Cậu cũng biết xoay xở
đấy! Sao cậu lại nghĩ khá như vậy?

- Không phải là tôi nói
láo đâu. Ngoài chị ra, người khác cũng có thể đảm đang được hàng nghìn lạng,
nhưng họ không phải là người gan góc hiểu đời như chị, nếu tôi nói với họ lại
làm họ phát sợ lên. Cho nên thà tôi “đánh một tiếng chuông vàng, còn hơn đánh
ba nghìn tiếng chũm chọe”.

Bỗng a hoàn nhỏ bên Giả
mẫu chạy đến tìm Uyên Ương, nói:

- Cụ gọi chị đấy, tìm
mãi không thấy chị đâu. Té ra lại ở đây.

Uyên Ương đi rồi, Giả
Liễn quay vào thăm Phượng Thư. Lúc này Phượng Thư đã dậy, nghe thấy chồng nhờ
Uyên Ương mượn đồ đi cầm, nên không tiện lên tiếng, cứ nằm yên ở trên giường.
Thấy Giả Liễn vào, Phượng Thư hỏi: “Nó đã nhận lời chưa?”

- Tuy chưa nhận lời,
nhưng cũng chắc được vài phần. Tối đến, mợ nói thêm vào một câu thì mười phần
sẽ chắc cả mười.

- Tôi mặc kệ, không biết
đến việc ấy. Bây giờ nghe cậu nói, bùi tai đấy, nhưng khi tiền đã vào tay rồi,
cậu lại đánh trống lảng, liệu ai đi cãi vã với cậu được. Cụ biết ra thì thể
diện tôi mấy năm nay mất hết!

- Mợ nói được tôi sẽ tạ
ơn.

- Cậu tạ tôi cái gì nào?

- Mợ muốn cái gì, tôi tạ
cái ấy.

Bình Nhi đứng bên cười
nói:

- Mợ không cần đòi hỏi
gì cả. Vừa rồi mợ nói phải làm một việc thiếu mất mấy trăm lạng, chi bằng khi
mượn được về, mợ lấy ngay số tiền đó, như thế chẳng được việc cả hai bên hay
sao?

Phượng Thư cười nói:

- May có chị nhắc tôi
đấy. Thôi thế cũng được.

Giả Liễn cười nói:

- Các người tệ lắm! Các
người chỉ nghĩ lúc này có món tiền đi cầm được chừng một nghìn lạng, biết đâu
dù năm ba nghìn tiền mặt đối với các người cũng chẳng khó gì. Tôi không vay
mượn các người thì thôi, chứ nhờ nói hộ một câu mà đã đòi tiền tạ. Sao mà ghê
quá thế?

Phượng Thư nghe xong
vùng dậy bảo:

- Tôi có năm nghìn hay
năm vạn cũng chẳng phải là món tiền kiếm chác được của cậu đâu! Hiện giờ hễ
vắng mặt tôi là trong ngoài, trên dưới họ đều nói xấu rất nhiều, chỉ còn thiếu
cậu nữa thôi! Thế mới biết “ma trong nhà chưa tỏ thì ma ngoài ngõ đã hay sao
được”. Chính tiền nhà họ Vương chúng tôi, đều bị họ Giả các cậu kiếm chác mất.
Cậu đừng cho tôi là kẻ xấu bụng xấu dạ. Tôi xem nhà cậu liệu đã giàu bằng Thạch
Sùng, Đặng Thông(2) chưa? Cứ quét cái kẽ đất nhà họ Vương chúng tôi cùng đủ
nuôi các cậu suốt đời. Nói sao không biết xấu! Hiện có chứng cớ đây: cứ mang đồ
cưới của bà Hai và của tôi ra so xem, có thứ nào kém nhà các người không?

(2). Thạch Sùng người đời Tấn, giầu địch với vua. Đặng
Thông người đời Hán, được vua yêu cho quả núi đồng để đúc tiền. Vì thế Đặng
Thông rất giàu.Giả Liễn cười nói:

- Tôi mới nói đùa một
câu, mợ đã phát khùng rồi. Việc này có ra cái gì? Mợ muốn tiêu nhiều thì không
có, chứ một vài trăm lạng có đáng là bao? Mợ cứ lấy mà tiêu, sau sẽ liệu.

Phượng Thư nói:

- Tôi có cần tiền để
ngậm hàm, lót lưng(3) đâu mà vội thế?

(3). Theo tục đời xưa, người chết, thì bỏ một ít tiền
hoặc gạo vào trong miệng và rải một ít tiền dưới kê sau lưng để đặt người chết
xuống.

Giả Liễn nói:

- Tại sao bỗng dưng lại
***g lộn lên như vậy?

Phượng Thư lại cười nói:

- Không phải tôi nóng
nảy đâu, những lời cậu nói như đâm vào ruột ấy. Đến ngày kia là ngày giỗ đầu dì
Hai. Trước kia chúng tôi ăn ở tử tế với nhau, giờ không làm gì cũng phải đến
viếng mộ, đốt vàng, để tỏ tình chị em. Dì ấy dù không có con, cũng không nên
quên cả tình xưa nghĩa cũ mới phải.

Giả Liễn nghe đoạn, cúi
đầu suy nghĩ một lúc, mới nói:

- Mợ là chu tất quá.
Chính tôi cũng quên đi mất. Còn số tiền ngày kia tôi mới tiêu đến, nếu mai mợ
hỏi được, tùy mợ muốn tiêu bao nhiêu cứ lấy mà tiêu.

Nói chưa dứt lời thì vợ
Lai Vượng đi vào. Phượng Thư hỏi:

- Việc ấy đã xong chưa?

- Không ăn thua gì cả.
Tôi đã nói, tất phải mợ đứng chủ cho thì mới xong.

Giả Liễn hỏi:

- Lại có việc gì đấy.

- Có việc gì quan hệ
đâu. Chị Vượng có đứa con trai năm nay mười bảy tuổi, vẫn chưa có vợ. Chị ấy
muốn xin Thái Hà hầu bên phòng bà Hai, không biết bà Hai có ưng hay không. Hôm
nọ bà Hai thấy Thái Hà đã lớn, lại hay ốm đau luôn, nên đã rộng lượng cho nó về
nhà, đề tùy bố mẹ nó chọn ai xứng đáng thì gả. Vì thế chị Vượng đến nhờ tôi nói
giúp. Tôi nghĩ hai nhà ấy cũng môn đăng hộ đối, nói một câu là tự khắc xong
ngay; ngờ đâu chị ấy đến nói lại không xong!

Giả Liễn nói:

- Việc ấy có quan hệ gì?
Thiếu gì người giỏi hơn Thái Hà.

Vợ Lai Vượng cười nói:

- Cậu cứ nói vậy. Ngay
nhà ấy cũng khinh chúng tôi, thì người khác còn coi chúng tôi ra gì nữa. Tôi
tìm kiếm mãi mới được đám này, mong cậu mợ ra ơn xây dựng cho. Mợ cứ bảo thế
nào họ cũng bằng lòng, nên tôi mới nhờ người đến hỏi ướm, ngờ đâu mất công mua
lấy cái bẽ. Kể ra con bé ấy cũng tốt đấy, ngày thường tôi đã ướm nó, chẳng thấy
nói gì; chỉ có hai vợ chồng lão già nhà nó là làm bộ đấy thôi.

Câu nói ấy có ý chọc cả
Phượng Thư và Giả Liễn, nhưng Phượng Thư cứ ngồi im, xem vẻ mặt Giả Liễn ra làm
sao. Giả Liễn đương bận việc, đâu còn để bụng đến việc ấy. Hắn định bỏ mặc,
nhưng ngại vì vợ Lai Vượng là người theo hầu của Phượng Thư, vả lại ngày thường
chị ta cũng chịu khó hầu hạ, nên không tiện bỏ qua, liền nói:

- Việc ấy có quan trọng
gì mà phải nói lôi thôi mãi? Chị cứ yên tâm về đi. Ngày mai tôi sẽ đứng lên làm
mối, sai hai người có thể diện đến nói và mang lễ đến luôn, bảo là ý định của
tôi đấy! Nếu họ nhất định không nghe thì bảo họ đến đây gặp tôi.

Thấy Phượng Thư bĩu môi,
vợ Lai Vượng hiểu ý ngay, gục đầu tạ ơn Giả Liễn. Giả Liễn nói:

- Chị cứ tạ ơn mợ chị
thôi. Tôi tuy nói thế, nhưng cũng phải nhờ mợ chị sai người đi, gọi bà ta đến,
nói khéo với bà ta thì hơn, nếu không thì ra cậy thế bắt ép người ta quá, sau
này hai bên cũng khó đi lại với nhau.

Phượng Thư nói:

- Ngay cậu cũng còn để
bụng làm ơn như thế, chẳng lẽ tôi lại khoanh tay đứng nhìn hay sao? - Chị Vượng
nghe đây: Tôi nói hộ chị việc này, chị cũng phải làm ngay cho xong công việc
của tôi. Chị về bảo anh ấy: bao nhiêu món nợ bên ngoài, đến cuối năm nay phải
thu cho đủ, thiếu một đồng cũng không được. Tôi đã mang tiếng xấu rồi, nếu lại
cho vay năm nữa, có lẽ họ ăn thịt tôi đấy!

Vợ Lai Vượng cười nói:

- Mợ nhát gan quá. Ai
dám bàn tán. Nếu thu về, cứ công bằng mà nói, chúng tôi lại nhẹ việc, khỏi phải
mang trách mang oán với người.

Phượng Thư nói:

- Tôi thật là một tấm
lòng ngây thơ hão! Tôi thu tiền về để làm gì? Chẳng qua vì việc tiêu dùng hàng
ngày, chi ra nhiều thu vào ít. Trong nhà việc này việc khác, tiền lương tháng
của tôi, của cậu ấy và của bốn người a hoàn cộng cả lại được một vài chục lạng
bạc, vẫn không đủ tiêu trong năm ba ngày. Nếu tôi không xoay cách này cách
khác, biết đâu chẳng phải ra đầu đình xó chợ từ bao giờ rồi! Thế mà vẫn mang
tiếng là người cho vay lãi. Đã thế, tôi thu cả về. Tôi chả biết tiêu tiền như
người khác ư? Từ nay trở đi, chúng ta cứ ngồi mà tiêu bừa đi, được đến đâu hay
đến đấy. Cứ xem trước kia, gặp ngày sinh nhật cụ, bà Hai lo cuống lên trong hai
tháng trời, chẳng nghĩ ra được cách gì, cũng lại đến tôi phải nhắc một câu là
trên lầu hiện có bốn, năm hòm đồ đồng, đồ thiếc, không cần dùng đến, đem bán
lấy ba trăm lạng bạc, lúc ấy mới có tiền sắm lễ, nhuế nhóa cho qua, để khỏi bẽ
mặt. Các chị cũng biết đấy, tôi bán một cái đồng hồ vàng được năm trăm sáu mươi
lạng bạc, chưa đầy nửa tháng, gặp ngay gần mười việc lớn nhỏ, thành ra bù cả
vào đấy hết cả. Bây giờ ở bên ngoài cũng thiếu tiền. Không biết ai đã nghĩ ra
kế này, về lục lọi của cụ. Sau này độ một năm nữa, có lẽ sẽ lục lọi đến cả đồ
nữ trang và quần áo nữa, như thế thì thật là đẹp!

Vợ Lai Vượng cười nói:

- Đem cầm bán đồ nữ
trang và quần áo của bà hay của mợ nào mà không đủ tiêu suốt đời. Có cái là
không muốn làm thế thôi.

Phượng Thư nói:

- Không phải là tôi
không làm được đâu, nhưng làm cách như thế thì tôi đành chịu thôi. Tối hôm qua
nằm mê, nói ra đáng buồn cười. Tôi mê gặp một người quen quen, nhưng không biết
tên. Hắn đến nói với tôi là quí phi sai hắn đến đòi một trăm tấm gấm. Tôi hỏi
là quí phi nào, cứ như hắn nói, thì không phải là quí phi nhà chúng ta. Tôi
không cho hắn, nhưng hắn cứ cướp lấy. Trong khi hắn đang cướp thì tôi tỉnh dậy.

Vợ Lai Vượng cười nói:

- Đó là vì ban ngày mợ
lo nghĩ, rồi nhớ đến việc hầu hạ ở trong cung đấy.

Chợt có người vào trình:

- Quan Thái giám họ Hạ
sai người nhà đến trình có việc.

Giả Liễn cau mày nói:

- Lại còn việc gì nữa?
Cả năm họ đến quấy quả kể cũng đã chán rồi!

Phượng Thư nói:

- Cậu hãy lánh mặt đi,
để tôi ra tiếp họ. Việc xoàng thì thôi, nếu là việc quan trọng tôi sẽ có cách
trả lời họ.

Giả Liễn liền lánh vào
nhà trong.

Phượng Thư sai người dẫn
tên tiểu thái giám vào, mời hắn ngồi chơi uống nước, rồi hỏi có việc gì.

Tiểu thái giám nói:

- Quan Hạ thái giám muốn
mua một ngôi nhà, nhưng thiếu mất hai trăm lạng bạc, sai tôi đến hỏi, nếu bên
nhà mợ có sẵn cho quan tôi vay, độ vài hôm sẽ mang trả lại.

Phượng Thư cười nói:

- Việc gì phải trả. Có
sẵn tiền đây hãy cứ lấy về. Khi nào chúng tôi thiếu sẽ đến mượn lại, cũng thế.

Tiểu Thái giám nói:

- Quan Hạ tôi còn nói
hai lần trước có vay một nghìn hai trăm lạng bạc, vẫn chưa trả. Để đến cuối năm
nay quan tôi sẽ mang lại trả cả một thể.

Phượng Thư cười nói:

- Quan nhà anh nhỏ nhen
quá. Việc ấy có gì đáng để bụng? Tôi nói câu này ông ấy giận cũng mặc: nếu món
nào cũng nhớ trả cho chúng tôi thì không biết phải trả bao nhiêu cho đủ? Chỉ sợ
chúng tôi không có tiền, nếu có, quan anh cứ việc lấy mà tiêu.

Phượng Thư gọi vợ Lai
Vượng đến bảo:

- Bất cứ món nào, chị
hãy chi hai trăm lạng mang vào đây.

Vợ Lai Vượng hiểu ý,
cười nói:

- Vì không lấy vào món
nào được, nên tôi mới phải đến xin mợ chỉ cho.

- Các người chỉ biết lấy
tiền ở trong này thôi; còn bảo ra ngoài mà lấy thì không bao giờ

Nói xong liền gọi Bình
Nhi:

- Mang hai cái vòng vàng
của tôi ra đây, đi cầm tạm lấy bốn trăm lạng bạc.

Bình Nhi vâng lời, mang
một cái hộp gấm ra, trong có hai gói bọc gấm. Mở ra, một chiếc vòng vàng dát
hạt châu, mỗi hạt to độ bằng hạt sen, còn một chiếc nữa thì dát ngọc đá xanh.
Hai chiếc vòng này chẳng kém gì đồ trang sức ở trong cung. Rồi mang đi cầm được
bốn trăm lạng bạc đem về. Phượng Thư sai đếm cho tiểu thái giám một nửa, còn
một nửa thì giao cho vợ Lai Vượng, bảo chị ta cầm lấy để sửa lễ tết Trung Thu.
Tiểu thái giám cáo từ ra về. Phượng Thư sai người mang tiền theo và tiễn ra đến
cửa ngoài.

Bấy giờ Giả Liễn ở trong
đi ra, cười nói với Phượng Thư:

- Cái bọn ma ở ngoài ấy
quấy mãi đến bao giờ mới thôi?

- Vừa mới nói xong, đã
lại có một bọn đến ngay.

- Hôm nọ Chu Thái giám
đến, hỏi vay một nghìn lạng, tôi chậm trả lời, hắn đã tỏ ra không bằng lòng.
Sau này sẽ còn nhiều việc để cho người ta oán trách. Bây giờ có món nào phát
tài được năm ba vạn nữa mới được!

Giả Liễn nói xong thì
Bình Nhi sắp sửa cho Phượng Thư rửa mặt, thay áo sang hầu cơm bên Giả mẫu.

Giả Liễn ra đến thư
phòng bên ngoài, thấy Lâm Chi Hiếu đến. Giả Liễn hỏi có việc gì. Lâm Chi Hiếu
nói:

- Nghe đâu ông Vũ Thôn
bị giáng chức, không biết là việc gì, nhưng chưa chắc có thực không?

- Thực hay hư thì chức
quan của ông ấy cũng chưa chắc đã giữ được lâu. Chỉ sợ sau này xảy ra chuyện
gì, chi bằng chúng ta xa hắn ra là hơn.

- Phải đấy! Nhưng xa
ngay sợ cũng khó đấy. Hiện giờ ông bên phủ Đông chơi thân với hắn. Ông nhà ta
cũng thích hắn, thường hay đi lại chơi bời, ai mà chẳng biết?

- Nhưng không bàn bạc
với hắn, thì cũng không can hệ gì. Anh đi nghe ngóng xem có đích thực không và
bị việc gì?

Lâm Chi Hiếu vâng lời,
nhưng vẫn không đi, cứ ngồi ở ghế nói chuyện phiếm. Khi bàn đến việc nhà khó
khăn, hắn nhân dịp nói:

- Hiện giờ người ăn
nhiều quá. Hôm nào rỗi, cậu trình với cụ và ông lớn rộng ơn cho những người hầu
già đã khó nhọc từ trước cho họ về nhà không dùng nữa. Như thế, một là họ sẽ
kiếm được việc làm ăn; hai là nhà ta mỗi năm bớt được ít nhiều lương ăn và tiền
tháng. Hơn nữa, các a hoàn bây giờ cũng đông quá. Tục ngữ nói:ỗi lúc một khác”.
Giờ không thể noi theo lệ trước được nữa, đáng tám người chỉ dùng sáu thôi,
đáng bốn người chỉ dùng hai thôi, tất nhiên mỗi người đều thấy khó chịu đấy.
Nhưng tính ra, đổ đồng các phòng, mỗi năm có thể bớt được khá nhiều lương tiền.
Vả chăng bọn hầu gái trong nhà có một nửa đã lớn, đứa nào đáng gả chồng thì gả;
đã lấy chồng tất lại sinh thêm người.

- Tôi cũng nghĩ thế, nhưng
vì ông mới về, còn nhiều việc quan trọng, chưa trình hết, đã nghĩ đâu đến việc
này? Hôm nọ có người mối mang danh thiếp đến cầu hôn, bà còn bảo là ông mới về,
ngày nào cũng vui vẻ “gia đình đoàn tụ”, nếu nhắc ngay việc ấy sợ ông buồn, nên
chưa cho nói vội.

- Như thế rất đúng. Bà
nghĩ thực là chu đáo.

- Phải đấy. Nói đến việc
cầu hôn, tôi lại nhớ ra một chuyện. Con trai của Lai Vượng muốn hỏi Thái Hà là
đứa hầu của bà Hai. Hôm qua hắn đến nhờ tôi, tôi nghĩ việc ấy có to tát gì? Anh
rỗi đến nói một tiếng, cứ bảo là tôi định như thế đấy.

Lâm Chi Hiếu vâng lời,
một lúc lại cười nói:

- Cứ ý tôi thì cậu không
nên để ý đến việc này. Con trai Lai Vượng còn trẻ tuổi, đã ra ngoài rượu chè,
cờ bạc, chẳng từ cái gì. Dù là đầy tớ đấy, nhưng việc này quan hệ đến cả một
đời người. Con bé Thái Hà lâu nay tôi không gặp, nhưng thấy người ta nói, nó
bây giờ xinh lắm. Vậy thì tội gì lại làm khổ đời một đứa con gái?

- Ơ! Thằng bé ấy lại đâm
ra rượu chè, làm những việc bậy bạ ở ngoài à? Đã thế, còn hỏi vợ cho nó làm gì?
Hãy đánh cho nó một trận, giam lại đấy, rồi hỏi bố mẹ nó xem sao.

- Cần gì phải làm ngay
bây giờ? Khi nào nó gây chuyện, tôi sẽ trình cậu trị tội. Bây giờ hãy tha cho
nó.

Giả Liễn không nói gì.
Một lúc Lâm Chi Hiếu lui ra.

Buổi chiều, Phượng Thư
sai người đi gọi mẹ Thái Hà đến nói chuyện, mẹ Thái Hà vốn không bằng lòng
nhưng thấy Phượng Thư chịu nói với mình, rất lấy làm hãnh diện, nhận lời ngay.

Phượng Thư lại hỏi Giả
Liễn:

- Đã nói hộ việc ấy
chưa?

- Tôi vẫn định nói hộ,
nhưng nghe đâu thằng bé ấy không ra hồn người, nên tôi hãy để nán lại. Nếu quả
nó không ra gì, hãy nên dạy bảo ít lâu, rồi sẽ lấy vợ cho nó cũng không muộn.

- Những người họ Vương
nhà tôi, ngay tôi cũng chẳng được vừa ý cậu nữa là bọn đầy tớ! Tôi đã nói với
mẹ Thái Hà rồi, bà ấy vui lòng lắm, có nhẽ nào b bà ấy đến dãn hay sao?

- Mợ đã nói rồi, thì cần
gì phải dãn. Mai đây tôi sẽ bảo cha nó phải lo dạy con cho tử tế mới được.

Trước đây Thái Hà được
về nhà tùy bố mẹ chọn người gả bán, mặc dù trong bụng có quyến luyến với Giả
Hoàn, nhưng cũng chưa có gì chắc chắn. Bây giờ thấy Lai Vượng đến cầu hôn, lại
nghe con trai hắn ta hay rượu chè cờ bạc, người lại xấu, nên không vừa ý. Thái
Hà sinh ra buồn bực, chỉ sợ Lai Vượng cậy thế Phượng Thư, một khi công việc
xong xuôi, sẽ là mối lo cho suốt cả một đời, nên lòng càng run sợ. Đến tối nó
khẽ bảo em là Tiểu Hà vào cửa thứ hai tìm dì Triệu, hỏi rõ đầu đuôi. Ngày
thường dì Trệu rất mến Thái Hà, chỉ mong lấy được nó cho Giả Hoàn, để có người
giúp đỡ, không ngờ Vương phu nhân lại cho Thái Hà ra ngoài. Dì Triệu thường xui
Giả Hoàn đến van xin, nhưng một là Giả Hoàn xấu hổ không dám nói, hai là chính
hắn cũng không để ý đến Thái Hà, cho Thái Hà là một đứa hầu, nó đi sau này tất
có đứa khác đẹp hơn, vì thế hắn cứ vùng vằng không chịu nói, ý muốn lờ đi cho
rảnh. Khốn nỗi dì Triệu lại không chịu rời, thấy em Thái Hà đến hỏi, nhân buổi
chiều rỗi, liền đến xin với Giả Chính.

Giả Chính nói:

- Việc gì mà vội! Chờ nó
học một vài năm nữa đã rồi sẽ tìm người cũng chưa muộn. Ta đã để ý hai đứa a
hoàn, một đứa cho Bảo Ngọc; một đứa cho thằng Hoàn. Chỉ vì chúng hãy còn bé, sợ
làm lỡ việc học, hãy chờ vài năm nữa sẽ hay.

Dì Triệu nói:

- Bảo Ngọc đã có từ hai
năm nay rồi, ông còn chưa biết sao?

- Ai vậy?

Dì Triệu còn muốn nói
nữa, bỗng nghe phía ngoài ầm một tiếng. Mọi người giật mình, không biết vỡ cái
gì.