Chương Kết

Cô rời Berlin vào buổi trưa, ngay sau khi cô nói lời tạm biệt
cuối cùng buồn nhưng nhẹ nhõm với Weierstrass. Xe lửa cũ và chậm chạp, nhưng sạch
sẽ và sưởi nóng, như bất cứ chuyến xe lửa nào ở Đức.

Đi được khoảng nửa cuộc hành trình người đàn ông ngồi đối diện
mở ra tờ báo và mời cô xem bất cứ phần nào cô thích đọc.

Cô cảm ơn anh và từ chối.

Anh gật đầu nhìn về phía cửa sổ, tuyết nhẹ đang rơi theo.

"A tốt," anh nói. "Người ta có thể mong đợi cái
gì?"

"Thực sự cái gì." Sophia nói.

"Cô đi xa hơn Rostock?"

Anh có thể nhận ra một giọng nói không phải tiếng Đức. Cô không
ngại anh nói chuyện với cô hay có một kết luận như vậy về cô. Anh trẻ hơn cô rất
nhiều, mặc quần áo lịch sự, hơi nghiêm. Cô có cảm giác anh là một người nào đó
mà cô đã gặp hoặc thấy trước đây. Nhưng điều này thường xảy ra khi đi du lịch.

"Đến Copenhagen," cô nói. "Và sau đó đi Stockholm.
Đối với tôi, tuyết sẽ chỉ nhiều hơn."

"Tôi sẽ chia tay với cô ở Rostock." Anh nói, có lẽ
để trấn an cô là cuộc trò chuyện sẽ không kéo dài lâu. "Cô có hài lòng với
Stockholm không?"

"Tôi ghét Stockholm vào thời điểm này trong năm. Tôi rất
ghét."

Cô ngạc nhiên với chính mình. Nhưng anh mỉm cười vui sướng và
bắt đầu nói bằng tiếng Nga.

"Xin lỗi." anh nói. "Tôi đoán đúng. Bây giờ tôi
là người nước ngoài nói chuyện với cô. Vì tôi học ở Nga một thời gian. Ở Petersburg."

"Anh nhận ra giọng Nga của tôi?"

"Không chắc chắn. Cho đến khi cô cho biết cảm nghĩ về Stockholm."

"Có phải tất cả người Nga đều ghét Stockholm?"

"Không. Không. Nhưng họ nói họ ghét. Họ ghét. Họ thích."

"Đúng ra tôi không nên nói như vậy. Người Thụy Điển rất
tốt với tôi. Họ dạy những điều…"

Đến đây, anh lắc đầu, cười.

"Thật như vậy," cô nói. "Họ đã dạy tôi trượt băng."

"Chắc chắn như vậy. Cô không học trượt băng ở Nga sao?"

"Họ không kiên trì giảng dạy như người Thụy Điển làm."

"Ở Bornholm cũng vậy," anh nói. "Tôi hiện sống
ở Bornholm. Người Đan Mạch không kiên trì, đúng là từ ngữ đó. Nhưng tất nhiên ở
Bornholm chúng tôi cũng không phải là người Đan Mạch. Chúng tôi từng nói như vậy."

Anh là một bác sĩ, trên đảo Bornholm. Cô tự hỏi nếu cô có thể
yêu cầu anh khám cổ họng được không, vì bây giờ nó rất đau. Cô quyết định là không.

Anh nói anh còn phải lấy một chuyến phà dài và có thể gập ghềnh,
sau khi họ vượt qua biên giới Đan Mạch.

Người dân Bornholm không nghĩ họ là người Đan Mạch, anh nói,
bởi vì họ cho rằng họ là người Viking bị tiếp quản bởi Liên Minh Hansa trong thế
kỷ thứ mười sáu. Họ có một lịch sử khốc liệt, họ đã bị bắt giữ. Cô đã từng nghe
nói về Bá Tước Bothwell hung ác chưa? Một số người nói ông đã qua đời ở Bornholm,
mặc dù người dân Zealand nói ông chết ở đó.

"Ông sát hại chồng của nữ hoàng Tô Cách Lan và kết hôn với
bà. Nhưng ông đã chết trong xiềng xích. Ông qua đời trong tình trạng điên khùng."

"Hoàng Hậu Mary Queen of Scots," cô nói. "Có,
tôi đã nghe nói." Và thực sự cô có nghe, bởi vì nữ hoàng Tô Cách Lan là một
trong những nữ anh hùng đầu tiên của Aniuta.

"Ồ, xin lỗi cô. Tôi đang nói huyên thuyên."

"Xin lỗi?" Sophia nói. "Tôi có làm gì để anh xin
lỗi?"

Anh đỏ mặt. Anh nói, "Tôi biết cô là ai."

Anh nói lúc đầu anh không biết. Nhưng khi cô nói bằng tiếng Nga,
anh chắc chắn rồi.

"Cô là người nữ giáo sư. Tôi đã đọc về cô trong một tạp
chí. Còn có một bức ảnh, nhưng hình của cô trông già hơn rất nhiều so với bên ngoài.
Tôi xin lỗi đã xen vào chuyện của cô, nhưng tôi không thể nào làm khác hơn được."

"Tôi có vẻ nghiêm khắc trong bức ảnh bởi vì tôi nghĩ mọi
người sẽ không tin tưởng ở tôi nếu tôi mỉm cười." Sophia nói. "Không phải
các bác sĩ cũng làm tương tự như vậy sao?"

"Có thể. Tôi không quen bị chụp hình."

Bây giờ hình như họ mất tự nhiên; tùy ở cô để làm anh thoải mái.
Không khí dễ chịu hơn trước đó. Cô trở lại chủ đề về Bornholm. Nơi ấy xáo trộn và
hiểm trở, anh nói, chứ không hiền lành và náo nhiệt như Đan Mạch. Người ta đến đó
vì phong cảnh và không khí trong sạch. Nếu lúc nào cô ước muốn đến anh sẽ lấy làm
vinh dự đưa cô đi viếng xung quanh.

"Ở đó có tảng đá màu xanh hiếm quý nhất," anh nói.
"Họ gọi là đá cẩm thạch màu xanh. Nó được đập bể ra và đánh bóng làm trang
sức cho phụ nữ đeo cổ. Nếu cô muốn có một cái."

Ông nói chuyện điên rồ vì có điều gì đó anh muốn nói nhưng không
thể. Cô nhận thấy được.

Họ sắp sửa đến Rostock. Anh càng lúc càng trở nên lo âu hơn.
Cô sợ anh sẽ yêu cầu cô ký tên trên một mảnh giấy hoặc một cuốn sách mà anh mang
theo. Thật rất hiếm khi ai làm điều đó, nhưng nó luôn luôn làm cho cô cảm thấy buồn,
không hiểu vì sao.

"Cô làm ơn nghe tôi," anh nói. "Một điều tôi phải
nói với cô. Đúng ra tôi không có quyền nói đến. Xin cô vui lòng. Trên đường cô đến
Thụy Điển, xin cô đừng đi Copenhagen. Cô không nên sợ hãi, tâm trí tôi hoàn toàn
sáng suốt."

"Tôi không sợ hãi," cô nói. Mặc dù cô cảm thấy một
chút.

"Cô phải đi một con đường khác, qua Quần Đảo Đan Mạch. Cô nên đổi vé trong nhà ga."

"Tôi có thể hỏi
tại sao? Có chuyện gì ở Copenhagen?"

Đột nhiên cô chắc
chắn là anh sẽ nói với cô về một âm mưu, một quả bom.

Vậy, anh ta là một
người vô chính phủ?

"Có bệnh đậu
mùa ở Copenhagen. Một bệnh dịch. Nhiều người đã rời thành phố, nhưng chính quyền
đang cố gắng giữ im lặng. Họ sợ một cơn hoảng loạn hoặc một số người sẽ đốt cháy
các tòa nhà chính phủ. Vấn đề là người Phần Lan. Người ta nói người Phần Lan đã
mang bệnh đến. Họ không muốn dân chúng nơi đây chống lại những người tị nạn Phần
Lan. Hoặc chống lại chính quyền đã cho họ vào."

Xe lửa dừng lại và
Sophia đứng lên, kiểm soát túi xách của mình.

"Cô hứa với tôi.
Cô đừng đi mà không hứa với tôi."

"Tốt lắm," Sophia nói. "Tôi hứa."

"Cô sẽ lấy chiếc phà đến Gedser. Tôi sẽ đi với cô đổi vé
nhưng tôi phải tiếp tuc đi Rutgen."

"Tôi hứa."

Có phải là anh làm cô nhớ đến Vladimir? Vladimir trong những
ngày đầu. Không phải những đặc tính của anh, mà sự chăm sóc cầu khẩn cho cô. Liên
tục khiêm tốn và cứng đầu.

Anh đưa tay ra và cô đưa tay cho anh bắt, nhưng đó không phải
là ý định duy nhất của anh. Anh đặt trong lòng bàn tay cô một viên thuốc nhỏ, nói:
"Cái này sẽ giúp cô nghỉ ngơi một chút nếu cô thấy cuộc hành trình mệt mỏi."

Tôi sẽ phải nói chuyện với vài người có trách nhiệm về dịch bệnh
đậu mùa này, cô quyết định.

Nhưng cô không làm. Người đàn ông đổi vé cho cô khó chịu khi
phải làm một điều quá phức tạp và sẽ còn tức giận hơn nếu cô đổi ý. Lúc đầu ông
dường như chỉ trả lời bằng tiếng Đan Mạch thôi, sử dụng bởi những người hành khách
khác, nhưng khi ông đã hoàn tất thủ tục cho cô, ông nói bằng tiếng Đức rằng chuyến
đi bây giờ sẽ lâu hơn nhiều, cô có hiểu không? Sau đó cô nhận ra là họ vẫn còn ở
Đức và có thể ông không biết gì về Copenhagen - cô đã nghĩ đến chuyện gì?

Ông nói thêm một cách ủ rũ rằng trời đang tuyết trên các hòn
đảo.

Chiếc phà nhỏ của Đức đi Gedser được sưởi ấm, mặc dù hành khách
phải ngồi trên ghế ván gỗ. Cô sắp sửa nuốt viên thuốc, nghĩ rằng có thể những chiếc
ghế này làm anh liên tưởng đến cuộc hành trình mệt nhọc. Nên cô chưa uống mà cất
lại, phòng khi say sóng.

Cô lấy chuyến xe lửa địa phương trang bị ghế hạng nhì bình thường
cho dù xơ xác. Tuy nhiên, trên xe lạnh, với một cái lò đầy khói gần như vô dụng
ở một đầu của chiếc xe.

Ông trưởng tàu này thân thiện hơn ông bán vé, và không có vẻ
quá vội vàng. Biết rằng họ thực sự trong lãnh thổ của Đan Mạch, cô hỏi ông bằng
tiếng Thụy Điển - mà cô nghĩ có thể gần giống tiếng Đức hơn tiếng Đan Mạch – để
biết có phải thật là có bệnh xảy ra ở Copenhagen. Ông trả lời rằng không, xe lửa
cô đi không đến Copenhagen.

Dường như ông chỉ biết nổi tiếng Thụy Điển mấy chữ "xe lửa"
và "Copenhagen".

Trên chuyến xe này tất nhiên là không có ngăn, chỉ có hai toa
với băng ghế gỗ. Một số hành khách đã mang theo gối riêng, chăn và áo choàng để
quấn vào người. Họ không nhìn Sophia, càng không muốn gợi chuyện với cô. Có ích
lợi gì nếu họ làm? Cô sẽ không thể hiểu hoặc trả lời được.

Cũng không có xe bán nước trà. Những gói bọc trong giấy dầu đã
được mở ra, bánh mì lạnh lấy ra. Những lát bánh mì dầy, mùi pho mát thật nồng, những
miếng thịt mỏng xông khói chín lạnh, đâu đó một con cá trích. Một người phụ nữ lấy
ra một cái nĩa từ một cái túi trong quần áo và ăn cải muối đựng trong một cái hủ.
Làm cho Sophia nhớ nhà, nhớ nước Nga.

Nhưng đây không phải là nông dân Nga. Không ai trong số họ say
rượu, hay ba hoa, hay cười. Họ ngồi cứng như bảng gỗ. Ngay cả chất béo phủ đầy xương
của một vài người cũng là chất béo cứng, tự trọng, chất béo của người giáo phái
Lutheran. Cô không biết gì về họ.

Nhưng thực sự cô biết gì về người nông dân Nga, những nông dân
ở Palibino, khi nói đến họ? Họ luôn luôn dựng lên một màn tốt hơn cho họ.

Ngoại trừ có lẽ một lần, ngày chủ nhật khi tất cả người làm và
người chủ phải đi đến nhà thờ để nghe đọc bản Tuyên Ngôn. Sau đó tinh thần mẹ của
Sophia hoàn toàn sụp đổ và bà rên rỉ kêu lên: "Bây giờ chúng ta sẽ như thế
nào? Các con tội nghiệp của tôi sẽ như thế nào?" Ông Đại Tướng đưa bà vào phòng
làm việc của ông để an ủi bà. Aniuta ngồi xuống để đọc một trong những cuốn sách
của cô, và Feodor đứa em trai nhỏ chơi với các khối xếp hình. Sophia đi tới đi lui,
xuống nhà bếp, nơi các người làm trong nhà và thậm chí ngoài đồng đang ăn bánh và
vui mừng - nhưng một cách khá trang nghiêm, như thể đó là ngày thánh. Một ông già
có công việc duy nhất là quét sân cười và gọi cô là Little Missus. "Đây rồi
Little Missus đến để chúc tốt chúng ta." Sau đó, một số cổ vũ cho cô. Họ thật
dễ chịu, cô nghĩ, mặc dù cô hiểu họ đùa giỡn.

Ngay lúc ấy bà gia sư xuất hiện với một khuôn mặt giống như một
đám mây đen và mang cô đi.

Sau đó mọi chuyện tiếp tục gần như bình thường.

Jaclard nói với Aniuta cô không bao giờ có thể là một nhà cách
mạng thực sự, cô chỉ giỏi rút tiền từ cha mẹ tội phạm của cô. Còn về Sophia và Vladimir
(Vladimir là người đã cứu anh ta khỏi cảnh sát), họ là ký sinh trùng lấy vẻ chìm
đắm trong những nghiên cứu vô giá trị của họ.

Mùi bắp cải và cá trích làm cho cô muốn bệnh.

Tại một địa điểm xa hơn xe lửa ngừng lại và họ yêu cầu tất cả
mọi người đi xuống. Ít nhất đó là điều cô phỏng đoán, từ tiếng hét của ông trưởng
tàu và nhóm người lô nhô miễn cưỡng đứng lên và tuân theo. Họ ra ngoài đứng trong
tuyết cao đến đầu gối, không có một thị trấn hay bến dừng nào gần đó và những ngọn
đồi trắng mịn xung quanh họ, hiện ra lờ mờ qua màn tuyết nhẹ rơi. Trước đầu xe lửa
những người đàn ông đang xúc tuyết quá nhiều chắn ngang làm cắt đường rầy. Sophia
đi tới đi lui để giữ chân không bị đóng băng trong đôi giày ống mỏng mảnh, chỉ đủ
ấm đi phố chứ không phải để mang ở đây. Các hành khách khác đứng yên, và không ai
bình luận gì về tình hình.

Sau nửa giờ, hoặc có lẽ chỉ mười lăm phút, đường rầy được dọn
sạch và hành khách leo lên tàu trở lại. Thật là một bí ẩn đối với tất cả mọi người,
kẻ cả Sophia, đầu tiên tại sao họ phải ra khỏi xe, thay vì ngồi chờ đợi tại chỗ,
nhưng tất nhiên không ai phàn nàn. Và họ tiếp tục đi, trong bóng tối, và có cái
gì khác hơn ngoài tuyết chạy theo qua cửa sổ. Một tiếng cào ghê rợn trên cửa kiến.
Mưa đá.

Sau đó, ánh đèn mờ của một ngôi làng hiện ra, và một số hành
khách đứng lên, tuần tự quấn khăn cột áo kín lại và nhặt các túi xách, gối đồ và
leo xuống tàu, biến mất. Cuộc hành trình lại tiếp tục, nhưng trong một thời gian
ngắn tất cả mọi người được lệnh đi xuống một lần nữa. Lần này không phải vì những
đống tuyết. Họ bị dồn lên một chiếc thuyền, một chiếc phà nhỏ khác, mang họ ra vùng
nước đen. Cổ họng của Sophia bây giờ rất đau đến độ cô chắc chắn không thể nói được
nếu cần.

Cô không hề biết chuyến đi này sẽ kéo dài bao lâu. Khi họ cập
bến mọi người phải vào một nhà kho ba mặt, với rất ít chỗ trú ẩn và không có ghế.
Một chuyến xe lửa đến sau một thời gian chờ đợi cô không biết là bao lâu nữa. Và
khi chiếc tàu này đến, Sophia thầm cảm ơn, mặc dù nó không ấm hơn và cũng có những
băng ghế gỗ giống như chuyến đầu tiên. Hình như người ta chỉ đánh giá cao những
tiện nghi khiêm tốn, nếu trước đó họ đã trải qua nhiều đau khổ. Và không phải là,
cô muốn nói với ai đó, một bài giảng thê lương sao?

Một lát sau họ dừng lại ở một thị trấn lớn hơn, trạm đó có một
quầy ăn uống tự chọn. Cô quá mệt mỏi để đi xuống và theo một số hành khách, mang
về những tách cà phê bốc khói. Tuy nhiên, người phụ nữ ăn bắp cải, mang về hai tách,
và bà đưa một cái cho Sophia. Sophia mỉm cười và cố gắng thể hiện lòng biết ơn.
Người phụ nữ gật đầu như cho cô biết không cần thiết, thậm chí không thích hợp.
Nhưng bà ta cứ đứng đó cho đến khi Sophia lấy ra các đồng tiền Đan Mạch mà người
bán vé đã đưa lại cho cô. Bây giờ người phụ nữ, cằn nhằn, chọn ra hai đồng với ngón
tay mang bao ẩm ướt của bà. Có lẽ tiền cà phê. Lòng tốt của bà khi mang đến thì
không tính tiền. Đó là cách xử sự. Không nói một lời người phụ nữ sau đó trở về
chỗ ngồi của mình.